Rehber
Apartmanda yavru köpeğe tuvalet eğitimi
Küçük bir yavruyu kucağında doğrudan dışarıdaki tek bir noktaya taşı, merdiven ve asansör için fazladan zaman ayır, pedleri ya da iç mekân çimini yalnızca yavaş yavaş bırakacağın bir yedek olarak kullan. Veterinerin yavrunun korunduğunu söyleyene kadar onu halka açık yerlerde yere indirme.
Apartmanda tuvalet eğitimi her yerdeki gibi işler: yavrunu tuvaleti gelmeden önce tek bir tuvalet noktasına götür ve yaptığı anda ödüllendir. Fark mesafededir. Battersea, dışarıdaki alana ulaşmanın ne kadar sürdüğünü hesaba katmayı ve küçük yavruları koridorlarda ya da asansörde kaza yapmasınlar diye kucakta taşımayı önerir. Pedler ya da bir parça iç mekân çimi geceleri veya aşılardan önce yardımcı olabilir, ama onları plan değil, yavaş yavaş bırakacağın bir yedek olarak gör.
Tuvalet eğitiminin temelleri (tetikleyici anlar, işaret kelimesi, ödüller, ceza yok) yavru köpek tuvalet eğitimi rehberimizde. Bu sayfa, dışarıya açılan kapı birkaç kat aşağıdayken nelerin değiştiğini anlatıyor.
Yalnızca saati değil, yolu da planla
Küçük bir yavru sana çok az önceden haber verir. AKC'nin pratik kuralına göre dinlenen bir yavru, yaşının her ayı için yaklaşık bir saat tutabilir; yani 8 haftalıkken kabaca 2 saat, 12 haftalıkken 3 saat. Genellikle yemekten ya da oyundan kısa süre sonra çıkması gerekir. VCA, uyanıkken 1–2 saatte bir, yoğun oyun sırasında ise yarım saatte bir çıkış önerir. Yavru köpek çişini ne kadar tutabilir ve yavru köpek ne sıklıkla çiş yapar rehberlerimiz yaşa göre sayıları verir.
Apartmanda aşağı inme süresini de bu zamana kat. Pratikte:
- Erken çık. Koklanma ve dönme başlamasını beklemek yerine ilk tuvalet molası tetikleyicisinde (uyanma, bir öğün, oyunun sonu) yola çık.
- Küçük yavruyu kucakta taşı. Battersea, küçük yavruların zamanında yetişmek için taşınması gerekebileceğini söyler. Kucağındaki bir yavrunun merdiven sahanlığında çömelme ihtimali çok daha düşüktür.
- Ayakkabı, tasma, anahtar ve kaka poşetlerini kapının yanında tut. Otuz saniyelik bir arama bir kaza için yeter.
- Her seferinde aynı noktaya git. Binanın dışındaki en yakın uygun yeşil alanı seç ve tanıdık koksun diye her çıkışta orayı kullan.
Hazır bir gün planı için yavru köpek tuvalet programı yavrunun yaşına, kalkış ve yatış saatine göre bir plan oluşturur. 8 haftalık, 10 haftalık, 12 haftalık ve 16 haftalık yaşa göre planlar apartmanda da aynı şekilde işler; yalnızca her çıkışa biraz daha erken başla.
Aşılardan önce: nereye gitmek güvenli?
Çok küçük bir yavruyla apartman hayatının en zor kısmı budur, çünkü kendine ait bir bahçen olmayabilir. PDSA, yavrunun son aşıdan 2–4 hafta sonra tam korunduğunu söyler ve o zamana kadar şunu önerir:
- Halka açık yerler: yavrunu dışarı çıkarabilirsin, ama kucağında taşı ve yere indirme.
- Kendi bahçen: yakın zamanda aşısız köpekler girmediyse ve tilkilere karşı güvenliyse güvenlidir.
Ortak bir avlu, girişinin önündeki yeşil şerit ya da bir park "kendi bahçen" değildir: oraları başka köpekler de kullanır. AKC'nin ped rehberi pedleri tam da bu ara dönem için, aşıları beklerken ya da dışarıdaki alanlar başka köpeklerce yoğun kullanılırken anar. Bölgen ve yavrunun aşı programı için neyin mantıklı olduğunu veterinerine sor; yavru köpek aşı takvimi dozları açıklar, aşı hesaplayıcısı da tarihleri verir.
Çiş pedleri ve iç mekân çimi: artıları ve eksileri
Battersea, apartmanda yaşıyorsan, bahçen yoksa ya da yavrunun aşıları tamamlanmadıysa yavru pedlerinin yardımcı olabileceğini söyler. AKC, taşınabilir olduklarını, örneğin bir ziyarette ya da otelde işe yaradıklarını ekler. Sorun şu ki yavruya evin içindeki bazı noktaların uygun olduğunu öğretirler. Humane World for Animals, ev içi tuvalet eğitiminin dışarıdaki eğitimi uzatabileceğini belirtir; Battersea da pedlerin yalnızca yedek olması gerektiğini ve en çok kısa süreler ya da geceler için faydalı olduğunu söyler.
| Seçenek | Ne için iyi | Nelere dikkat |
|---|---|---|
| Çiş pedleri | Geceler, aşılardan önce, seyahat | Dışarıdaki eğitim yavaşlar; evin her yerinde ped olması her yere tuvalet yapmayı teşvik eder (Battersea) |
| Çim ya da rulo çim parçası | Bir veranda ya da teras; dışarıdaki toprak gibi hissettirir | Boşaltılması ve temizlenmesi gerekir; AKC, suyu toplayan tepsilerden söz eder |
| İç mekân köpek tuvaleti ya da kum kabı | Küçük köpekler, uzun günler | Yine ev içinde tuvalet; dışarıya nasıl geçeceğini planla |
Bunları kullanacaksan AKC ve Battersea düzen konusunda hemfikir: tek bir nokta, kapının yanında, asla yeri değiştirilmez. AKC, yavru anlamadan yerini değiştirmenin daha fazla kazaya yol açtığı konusunda uyarır. Yavruyu evin başka bir yerinde yapmaya başlarken yakalarsan AKC onu kucağına alıp pedin üzerine koymayı önerir.
Pedden dışarıya geçiş
- Yavru pede yaparken bir işaret kelimesi ekle ve onu hemen ödüllendir (AKC). Aynı kelime sonra dışarıda da işe yarar.
- Pedi küçük adımlarla kapıya doğru taşı, sonra hemen kapının dışına, sonra dışarıdaki noktaya (AKC).
- Pedi küçült; ta ki yavru yalnızca toprağı kullanana kadar (AKC).
- Kazalar azalınca pedi yenilemeyi bırak ya da güvenliyse kapının hemen dışına taşı (Battersea).
Yavrunun dışarı çıkmak için seni uyarmasını istiyorsan, pedler bittikten sonra öğretebileceğin bir yol tuvalet zili.
Balkon ya da teras
Bir balkona çim parçası sığar; AKC de veranda ve teraslar için rulo çimleri, bazıları boşaltabilesin diye suyu toplayan kaplarda olmak üzere anlatır. Gece ve kötü hava çıkışları için kullanışlıdır. Ama pedlerle aynı dezavantajı vardır: yavrun dışarıda değil evde tuvalet yapmayı öğrenir. Bunu yedek olarak kullan, tek bir parçayla sınırla ve çıkışların çoğunda yavruyu aşağı indirmeye devam et. Küçük bir yavruyu balkonda asla yalnız bırakma.
En üst kattan gece çıkışları
Aşağı inmenin en uzun geldiği zaman gecedir. VCA, yavruların yaklaşık 5 aylık olana kadar gece çıkışlarına ihtiyaç duyabileceğini söyler; Battersea da ağlamasını beklemek yerine kısa bir gece çıkışı için alarm kurmayı önerir. Bunu sıkıcı tut: yavruyu kucağında aşağı indir, noktada bekle, sessizce öv ve doğruca yatağa dönün.
Humane World for Animals, yatmadan yaklaşık iki buçuk saat önce su kabını kaldırmayı önerir ve çoğu yavrunun tuvalet molası olmadan rahatça yedi saat uyuyabileceğini söyler. Battersea geceleri pedi geçici bir seçenek olarak anar. Yavrunun gece nerede uyuyacağı, bir oyun parkında ya da kafeste, kafes eğitimi rehberimizde anlatılıyor.
Koku, temizlik ve komşular
Bir yavruyu aynı yere geri çeken şey kokudur. VCA, idrar ya da dışkı kokusunun o noktayı yeniden kullanmak için bir işaret olduğunu belirtir; bu dışarıda senin işine yarar, içeride ise aleyhine çalışır.
- Ev içindeki kazaları tamamen temizle. Battersea enzimli bir temizleyici ya da biyolojik çamaşır deterjanı ile ılık suyun 1:9 karışımını önerir ve köpekleri geri çekebilen amonyaklı temizleyicilerden kaçınmayı söyler. Oyuna dönüşmesin diye yavru görmeden temizle.
- Cezalandırma. AKC, bağırmanın ya da yavrunun burnunu pisliğe sürtmenin ona tuvaletini yaparken saklanmayı öğrettiği konusunda uyarır. Bununla ilgili daha fazlası ev içi tuvalet kazaları rehberinde.
- İyi bir komşu ol. Her kakayı topla, dışarıdaki nokta bir girişin yanındaysa suyla durula ve balkondaki çim parçalarını hiçbir şey damlamasın ve kokmasın diye temiz tut. AKC, kullanılmış poşetler ortalıkta kalmasın diye kapaklı bir köpek atık kutusu önerir.
Ne kadar sürer?
Battersea, çoğu yavrunun 4–6 hafta içinde bir rutine oturduğunu, gerçek güvenilirliğin ise genellikle altı ay civarında geldiğini söyler. Apartman bunu pek değiştirmez, ama pedler ve uzun yollar süreci uzatabilir. Tuvalet eğitimi ne kadar sürer rehberimiz zaman çizelgesini anlatır; işler aksarsa tuvalet eğitiminde gerileme rehberi yardımcı olur. Kazalar birden artarsa ya da yavrun çiş yaparken ıkınıyor veya hasta görünüyorsa veterinerine görün.
Sıkça sorulan sorular
Apartmanda yaşıyorsam çiş pedi kullanmalı mıyım?
Yedek olarak işe yarayabilir. Battersea, apartmanda yaşıyorsan, bahçen yoksa ya da yavrunun aşıları tamamlanmadıysa pedlerin faydalı olduğunu, ama en çok kısa süreler ya da geceler için uygun olduğunu ve dışarı çıkmanın yerini tutmadığını söyler. Humane World for Animals, ev içi tuvalet eğitiminin dışarıdaki eğitimi uzatabileceğini belirtir.
Yavrum aşıları tamamlanmadan dışarıda çiş yapabilir mi?
PDSA, aşısız bir yavruyu halka açık yerlerde yere indirmemeyi ve kucakta taşımayı söyler; kendi bahçen ise yakın zamanda aşısız köpekler girmediyse ve tilkilere karşı güvenliyse uygundur. Ortak avlular ve kaldırımlar halka açık yer sayılır; bu yüzden yaşadığın yerde neyin güvenli olduğunu veterinerine sor. Aşı takvimi rehberimize bak.
Yavrumu merdivenlerde ya da asansörde kucakta mı taşımalıyım?
Evet, küçükken. Battersea, tuvalet noktasına zamanında yetişmeleri ve koridorlarda ya da asansörde kaza olmaması için küçük yavruları kucakta taşımayı önerir.
Yavrumu pedden dışarıya nasıl geçiririm?
AKC, pedi küçük adımlarla kapıya doğru, sonra hemen kapının dışına, sonra dışarıdaki noktaya taşımayı ve yavru toprağı kullanana kadar pedi küçültmeyi önerir. Battersea, kazalar azalınca pedi yenilemeyi bırakmayı ya da güvenliyse kapının hemen dışına taşımayı önerir.
Apartmanda yaşayan bir yavrunun kaç gece çıkışına ihtiyacı olur?
VCA, yavruların yaklaşık 5 aylık olana kadar gece çıkışlarına ihtiyaç duyabileceğini söyler; Battersea de kısa bir gece çıkışı için alarm kurmayı önerir. Battersea ayrıca geceleri pedi geçici bir seçenek olarak anar; aşağı inmek uzun sürüyorsa bu işe yarayabilir.
Kaynaklar
- How to potty train a dog when you live in an apartment — American Kennel Club
- The ins and outs of potty pad training — American Kennel Club
- How to toilet train a puppy or dog — Battersea
- Dog vaccines — PDSA
- Housetraining for puppies and dogs — VCA Animal Hospitals
- How to housetrain your dog or puppy — Humane World for Animals (formerly the Humane Society of the United States)